«Özsanoatqurilişbank» ATBda omonatlar kafolatlanadimi va qanday miqdorda?

«Özsanoatqurilişbank» ATB Özbekiston Respublikasining «Banklardagi omonatlarni himoya qiliş kafolatlari töğrisida»gi Qonuniga (2024-yil 18-oktabrda qabul qilingan, 2025-yil 24-yanvarda Senat tomonidan ma’qullangan) muvofiq omonatlarni kafolatlaş tizimining majburiy iştirokçisidir.

Bankning kafolatlaş tizimidagi iştiroki bank faoliyatini amalga oşirişning majburiy şarti hisoblanadi.




Qaysi omonatlar kafolatlanadi?

Qonunçilikka muvofiq quyidagi şaxslarning omonatlari kafolatlanadi:

  • jismoniy şaxslar;
  • yakka tartibdagi tadbirkorlar;
  • yuridik şaxslar,

Özbekiston Respublikasi hududidagi banklarda joylaştirilgan omonatlar.




Qaysi omonatlar kafolatlanmaydi?

Quyidagilar kafolatlaş ob’ekti hisoblanmaydi:

  • banklar, nobank kredit taşkilotlari, suğurta taşkilotlari, lizing taşkilotlari, investitsiya va pay fondlari hamda litsenziya yoki ruxsatnoma asosida faoliyat yurituvçi boşqa moliyaviy taşkilotlarning omonatlari;
  • Özbekiston Respublikasi yoki çet davlatning davlat organlari, davlat taşkilotlari va davlat korxonalarining omonatlari;
  • bank bilan boğliq şaxslarning omonatlari, bundan bank boşqaruvi a’zolari va asosiy xodimlarining oxirgi uç oy uçun hisoblangan iş haqi va unga tenglaştirilgan tölovlardan oşmaydigan omonatlari mustasno;
  • Özbekiston Respublikasidan taşqarida joylaşgan şöba banklar yoki filiallarda joylaştirilgan mablağlar;
  • yakka tartibdagi jamğarib boriladigan pensiya hisobvaraqlaridagi mablağlar;
  • sudning qonuniy kuçga kirgan qarori bilan jinoiy yöl bilan olinganligi aniqlangan mablağlar.



Qaysi valyutadagi omonatlar kafolatlanadi?

Quyidagi valyutadagi omonatlar kafolatlanadi:

  • Özbekiston Respublikasi milliy valyutasida;
  • çet el valyutasida.



Kafolatlaşda omonat deb nima hisoblanadi?

Kafolatlaş ob’ekti sifatida quyidagilar omonat deb e’tirof etiladi:

  • bank omonati şartnomasi yoki bank hisobvaraği şartnomasi böyiça mablağlar qoldiği, şu jumladan şartnoma şartlari bajarilguniga qadar alohida hisobvaraqlarda joylaştirilgan mablağlar (jumladan, eskrou şartnomalari böyiça);
  • jamğarma (depozit) sertifikati bilan tasdiqlangan mablağlar;
  • kafolat hodisasi yuzaga kelgan sanagaça hisoblangan, ammo tölanmagan foizlar (agar foizlar hisoblanişi şartnomada nazarda tutilgan bölsa).



Nimalar omonat hisoblanmaydi?

Quyidagilar omonat hisoblanmaydi:

  • bankning regulyativ kapitaliga kiritilgan aksiyalar va boşqa moliyaviy instrumentlar;
  • bank tomonidan çiqarilgan obligatsiyalar, veksellar va boşqa qarz majburiyatlari;
  • subordinatsiyalangan qarz majburiyatlari;
  • bank seyflarida saqlanayotgan mablağlar;
  • hosila moliyaviy instrumentlar (fyuçers, forvard, opsion, svop) böyiça talab huquqlari;
  • bankka işonçli boşqaruvga topşirilgan mablağlar va mol-mulk.



Qanday miqdorda kompensatsiya tölanadi?

Bir omonatçiga bir bankda tölanadigan kompensatsiya miqdori:

  • agar omonatlar summasi 200 million sömdan oşmasa — omonat qoldiğining 100 foizi;
  • agar omonatlar summasi 200 million sömdan oşsa — 200 million söm miqdorida.

Agar omonatçining bir bankda bir neçta omonati mavjud bölsa, ularning umumiy qoldiği hisobga olinadi va kompensatsiya miqdori 200 million sömdan oşmaydi, omonatlar soni va valyutasidan qat’i nazar.




Kompensatsiya qaysi valyutada tölanadi?

Çet el valyutasidagi omonatlar böyiça kompensatsiya Özbekiston Respublikasi milliy valyutasida, kafolat hodisasi yuzaga kelgan sanada Markaziy bank tomonidan belgilangan rasmiy kurs böyiça tölanadi.




Kafolat hodisasi nima?

Kafolat hodisasi — Özbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan bankning bank operatsiyalarini amalga oşiriş huquqini beruvçi litsenziyasining çaqirib olinişi hisoblanadi.




Kompensatsiya tölovlari qaçon boşlanadi?

Omonatlarni kafolatlaş agentligi:

  • kafolat hodisasi yuzaga kelganligi haqida e’lon beradi;
  • kompensatsiya oliş imkoniyatini qonunçilikda belgilangan muddatlarda ta’minlaydi:
    • 2025-yil 1-yanvardan boşlab — 20 iş kunidan keçiktirmay;
    • 2026-yil 1-yanvardan boşlab — 15 iş kunidan keçiktirmay;
    • 2027-yil 1-yanvardan boşlab — 7 iş kunidan keçiktirmay.

Tölanmagan kafolatlangan summa omonatçi uçun saqlanib qoladi va belgilangan tartibda talab qilib olinişi mumkin.




Kompensatsiya oliş uçun qanday hujjatlar kerak?

Kompensatsiya oliş uçun omonatçi:

  • şaxsini tasdiqlovçi hujjatni;
  • zarurat bölsa, bank omonati yoki bank hisobvaraği şartnomasini taqdim etadi.



Merosxörlar kompensatsiya olişi mumkinmi?

Ha. Kompensatsiya merosxörlarga yoki huquqiy vorislarga qonunçilikda belgilangan tartibda tegişli hujjatlar asosida tölanadi.




Omonat majburiyatlarni qoplaş uçun yönaltirilişi mumkinmi?

Agar omonat kafolat hodisasi yuzaga kelgan sanada omonatçining bank oldidagi majburiyatlarini ta’minlaş uçun garovga qöyilgan bölsa, u qonunçilikda belgilangan tartibda majburiyatlarni qoplaşga yönaltirilişi mumkin.




Qanday hollarda tölov töxtatilişi mumkin?

Kompensatsiya tölovi quyidagi hollarda vaqtinça töxtatilişi mumkin:

  • taqdim etilgan hujjatlar haqiqiyligiga şubha tuğilganda;
  • omonatçi talablari va reyestr ma’lumotlari örtasida tafovut bölganda;
  • mablağlar ustidan sud qarori bilan taqiq qöyilganda yoki muzlatilganda;
  • omonat böyiça sud nizosi mavjud bölganda.



Qanday hollarda tölov rad etilişi mumkin?

Quyidagi hollarda kompensatsiya tölaş rad etilişi yoki qaytarilişi mumkin:

  • soxta hujjatlar taqdim etilganda;
  • sudning qonuniy kuçga kirgan qarori bilan mablağlarning jinoiy kelib çiqişi aniqlanganda.



Omonat böyiça talab huquqi Agentlikka ötadimi?

Kafolat hodisasi yuzaga kelgan kundan boşlab omonatçining tugatilayotgan bankka nisbatan kafolatlangan summa doirasidagi talab huquqi Omonatlarni kafolatlaş agentligiga ötadi.

Omonat summasining kafolatlangan miqdordan ortiq qismi böyiça omonatçi tugatilayotgan bankka nisbatan talab huquqini saqlab qoladi.


Дата последнего обновления: 11.11.2026 14:32  
up