Özbekiston banklari yevroobligatsiyalari

2024-yil iyul oyida SQB London fond birjasida xalqaro obligatsiyalarni joylaştirdi. Savdolarning birinçi kunida daromadlilik 9,362% ni taşkil etdi. Ötgan hafta boşida SQB obligatsiyalarining daromadliligi 6,901% ga yetdi, hafta oxirida esa 6,954% gaça kötarildi. Yil boşidan buyon körsatkiç 5,79–7,131% oraliğida özgardi.

2025-yil oktabr oyida SQB London fond birjasida AT1 obligatsiyalarini joylaştirdi. AT1 – bankning qöşimça birinçi darajali kapitaliga kiritiladigan, yuqori tavakkalçilikka ega moliyaviy vosita. Birinçi savdo kunidagi daromadlilik 9,276% bölgan. Ötgan hafta boşida körsatkiç 9,948% ga yetdi, hafta oxirida 9,894% gaça pasaydi; yil boşidan buyon 8,978–10,190% oraliğida özgardi.

NBU yevroobligatsiyalari daromadliligi 6,726% dan 6,698% gaça pasaydi (yil boşidan buyon 5,612–6,982%). Ipoteka bankda 6,969% dan 6,987% gaça oşdi (5,733–7,04%). Agrobankda 7,173% dan 7,154% gaça pasaydi (6,067–7,387%). Aloqabankda 8,375% dan 8,362% gaça pasaydi (7,680–8,537%).

Xalqaro foiz stavkalari: SOFR va Euribor

SOFR (Secured Overnight Financing Rate) – AQŞda davlat qimmatli qoğozlari garovi ostida bir keçaga dollar qarz oliş böyiça bitimlarga asoslangan etalon foiz stavkasi. Soddaroq aytganda, dollardagi ayrim özgaruvçan foizli kreditlar qiymatini hisoblaşda qöllaniladigan mezon.

Yil boşidan buyon SOFR 3,5–3,97% atrofida barqaror böldi. Hafta boşida 3,95% ni taşkil etgan stavka hafta oxirida 3,92% gaça pasaydi. Manbada bu özgariş bozor likvidligi va pul-kredit siyosatiga oid kutilmalar bilan izohlangan; Federal zaxira tizimining foiz stavkalari böyiça pozitsiyasi SOFR darajasini belgilaşda davom etmoqda.

Euribor (Euro Interbank Offered Rate) – yevro pul bozoridagi etalon foiz stavkalari. Masalan, yevroda berilgan ayrim ipoteka yoki biznes kreditlari foizi 3 yoki 6 oylik Euriborga boğlanişi mumkin.

Manbaga köra, 3 oylik Euribor 2,794%, 6 oylik Euribor 3,016% ga tüşgan. Yil boşidan buyon maksimal körsatkiçlar tegişliça 2,812% (3 oylik) va 3,103% (6 oylik) ni taşkil etgan. 2023-yil oktabr örtalarida stavka 4% dan oşgan, tarixdagi eng yuqori daraja esa 2008-yil qişida qayd etilgan – deyarli 5,5%. Şarhda stavkalarning pasayişi inflyatsiya va Yevropa Markaziy banki siyosati bilan boğlangan.

Özbekiston valyuta bozori

Ötgan hafta Özbekiston Respublikasi valyuta birjasidagi savdo hajmi 905,2 mln AQŞ dollarini taşkil etdi. Rus va özbek tilidagi nusxalarda oldingi haftaga nisbatan 128,0 mln dollarlik farq körsatilgan, biroq özgariş yönalişi (köp yoki kam) nusxalarda bir xil emas; bu departament tomonidan aniqlaştirilişi kerak.

Ötgan hafta boşida milliy valyutaning dollarga nisbatan kursi 11 941 söm bölgan, hafta oxiriga kelib 11 987 sömga yetgan.

Har yili söm örtaça 3,5–4,5% ga devalvatsiyaga uçraydi, 2023-yil bundan mustasno (9,77%): bu holat Rossiya valyutasi devalvatsiyasi, eksport tuşumlari kamayişi va mehnat migrantlarining pul ötkazmalari bilan boğliq edi. 2026-yil boşidan buyon revalvatsiya 0,29% ni taşkil etdi. Revalvatsiya – milliy valyutaning boşqa valyutaga nisbatan qimmatlaşişi; devalvatsiya esa uning qadrsizlanişi.

2026-yil 9-noyabr holatiga köra, aholi dollar sotib olişi uçun eng foydali kurs Kapital bankda – 12 025 söm, boşqa banklarda 12 030–12 045 söm. Aholining dollar sotişi böyiça eng foydali kurs Asaka bankda – 11 960 söm, boşqa köplab banklarda 11 930–11 950 söm. Bular faqat hisobot sanasidagi körsatkiçlardir.

Xalqaro valyuta juftliklari

Valyuta juftligi – bir valyutaning boşqa valyutada ifodalangan kursi. Masalan, USD/RUB bir AQŞ dollari neça rubl turişini bildiradi.

2026-yil 2–6-noyabr kunlari USD/RUB kursi 80,9 dan 81,9 rublgaça kötarilib, 1,24% ga oşdi. Hafta davomida mötadil tebranişlar kuzatilib, dollarning mustahkamlaniş tendensiyasi ustunlik qildi. Jahon bozorida neft narxlarining pasayişi va xorijiy valyutaga bölgan talabning özgarişi rubl kursiga bosim ötkazgan bölişi mumkin. 5-noyabr kuni rubl qisqa muddatga mustahkamlanganidan sön, dollar kursi yana kötarilib, 81,9 rublga yetdi.

Xitoy yuani/rubl kursi 11,8 dan 11,9 rublgaça kötarilib, 0,85% ga oşdi. Hafta boşida kurs 11,8 rubl darajasida barqaror saqlandi; 4-noyabrdan boşlab Rossiya rublining biroz zaiflaşişi fonida yuan kursi 11,9 rublgaça kötarildi va keyingi kunlarda şu darajada saqlanib qoldi.

EUR/USD kursi 1,1185 dollardan 1,1143 dollargaça, ya’ni 0,38% ga pasaydi. Haftaning birinçi yarmida AQŞda bölib ötgan oraliq saylovlardan sön dollarning zaiflaşişi fonida yevro mustahkamlandi va 4-noyabr kuni haftalik eng yuqori körsatkiç – 1,1227 dollarga yetdi. Asosiy pasayiş 6-noyabr kuni AQŞ mehnat bozoriga oid ijobiy ma’lumotlar Federal zaxira tizimi tomonidan foiz stavkasini oşiriş böyiça kutilmalarni kuçaytirişi fonida kuzatildi; yevro haftani körib çiqilayotgan davrning eng past darajasida yakunladi.

Jahon xomaşyo bozorlari: oltin, Brent va TTF

Oltin narxi 2–6-noyabr kunlari 3 947,4 dollardan 4 065,6 dollargaça kötarildi. Haftaning eng past darajasi – 3 928,3 dollar 3-noyabr kuni qayd etildi; 4-noyabr kuni narx 4 059,8 dollargaça tiklandi, 5-noyabr kuni esa 4 087,3 dollar bilan haftalik eng yuqori körsatkiçga yetdi. Sönggi kunda narx biroz pasayib, 4 065,6 dollarni taşkil etdi. Troya unsiyasi – qimmatbaho metallarni ölçaş birligi bölib, taxminan 31,1 grammga teng.

Brent – xalqaro neft savdosida narxni belgilaş uçun keng qöllaniladigan etalon neft turi. Uning kotirovkasi odatda bir barrel uçun AQŞ dollarida beriladi; bir barrel taxminan 159 litr.

2026-yil 2–6-noyabr kunlari Brent nefti narxi bir barrel uçun 104,77 dollardan 98,32 dollargaça pasaydi. 4-noyabr kuni narx 94,62 dollar bilan eng past darajaga yetdi; pasayişning asosiy sababi AQŞdagi oraliq saylovlardan sön AQŞ va Eron ötasidagi ziddiyatning hal etilişi mumkinligi haqidagi kutilmalar bölgan. 5-noyabr kuni neft tankerlariga uyuştirilgan yangi hujumlar va Hörmuz böğozi orqali neft yetkazib berişda uzilişlar xavotirlari fonida narx 98,29 dollargaça tiklandi. Grafikdagi qiymat ($97,97) matndagi hafta oxiri qiymatidan (98,32) farq qiladi; bu tafovut departament tomonidan aniqlaştirilişi kerak, tasdiqlanmagunça ular bir xil yakuniy qiymat sifatida talqin qilinmasligi lozim.

TTF (Title Transfer Facility) – Niderlandiyadagi virtual gaz savdo markazi bölib, uning kotirovkalari Yevropa tabiiy gaz bozori uçun muhim narx mezoni hisoblanadi. Bu şarhda gaz narxi bir megavatt-soat (MWh) uçun AQŞ dollarida berilgan.

2026-yil 2–6-noyabr kunlari TTF gaz kotirovkalari 96,3 dan 86,8 gaça pasaydi. 4-noyabr kuni Yaqin Şarqdagi mojaroni diplomatik yöl bilan hal etiş böyiça kutilmalar fonida narx 87,9 darajasiga tüşdi. 5-noyabr kuni suyultirilgan tabiiy gaz (STG) yetkazib berilişida uzilişlar xavfi hamda Yevropadagi gaz omborlarida zaxiralarning kamligi sababli narx vaqtincha 90,4 gaça kötarildi, hafta oxiriga kelib esa yana 86,8 gaça pasayib, körib çiqilayotgan davrning eng past darajasini qayd etdi.